Spor Eczacılığı

Sporcu Sağlığında Eczacı Danışmanlığı

“Kusursuz Sorumluluk İlkesi”…Sporcular için vazgeçilmez öncelik

Herhangi Yasaklı bir Maddenin kendi vücuduna girmesini engellemek, her Sporcunun kendi sorumluluğundadır. Sporcular, kendilerinden alınan Örneklerde tespit edilen her türlü Yasaklı Maddeden veya onun Metabolitlerinden veya Belirteçlerinden sorumludur…

Bu madde, 1999 yılında kurulan Dünya Anti Doping Ajansı (WADA) için vazgeçilmez önceliklerden birisidir ve Kusursuz Sorumluluk İlkesi’nin de tanımını içermektedir.

WADA tarafından evrensel bildirge şeklinde yayınlanan bütün talimat ve listelerin başlangıç kısımlarında muhakkak “Kusursuz Sorumluluk İlkesi” vurgusu yapılır.

Uygulama standartlarının yer aldığı talimat (WADA Code) ilk olarak 2004 yılında yayınlandıktan sonra 2009 ve 2015 yıllarında güncellenmiştir. Son olarak 2021 yılında güncellenen talimatname 01 Şubat tarihinde yayınlanmıştır.

Fakat ilk zamandan itibaren değişmeyen bazı temel öncelikler vardır. Kusursuz Sorumluluk İlkesi de bunların en önemlilerindendir.”WADA CODE 2021” başlığıyla Dünya Anti Doping Ajansı tarafından yayınlanan, söz konusu ana başvuru kaynağı, Türkiye Dopingle Mücadele Komisyonu (TDMK) tarafından dilimize birebir çevirisi yapılarak “Dopingle Mücadele Talimatı” olarak yayınlanmıştır.

Doping kontrolüne tabi bir sporcunun kusursuz sorumluluk ilkesi kapsamında farkında olması gerekli konuları bir kere daha hatırlatmak gerekirse:

– Tedavi amaçlı kullanacağı ilacın yasaklılar listesinde yer alıp almadığını bilmek, bilmiyorsa da sorup araştırarak öğrenmek zorundadır.

– Basit bir gribal durum ya da muhtemel bir cilt sorunu için reçetesiz alacağı bir ilacın içeriğini titizlikle incelemek, kullanmadan önce doktoruna veya eczacısına danışmak durumundadır. Ürün üzerindeki yetersiz bilgi doping kontrol aşamalarında ciddi sorunlar yaratabilir.

– İnternetten, marketten ve ya güvenilirliğinden emin olmadığı kaynaklardan temin ederek kullanacağı besin destek ürünleri başlı başına risk faktörüdür. Miadı geçmiş ürünlerin yeniden etiketlenerek satılması, içeriğinde belirtilmeyen etken maddelerin sırf beklenen etkiyi kısa sürede sağlaması maksadıyla kasıtlı olarak katılması( tağşiş), içerikte belirtildiği halde üründe belirtilen maddelerin olmaması, gibi sorunlar profesyonel sporcuların sportif kariyerlerini sonlandırabilecek sonuçlar yaratabilir.

– Antrenörünün, takım arkadaşının ya da çevresindeki herhangi ilgili bir kişinin tedarik edip kullanması üzerine tavsiye ettiği ilaç ya da ilaç dışı sağlık ürününün kullanımından kaynaklı doping kontrolünde yasaklı madde tespiti sporcunun kendisini suçsuz olarak nitelemesi yetersiz bir savunma olacaktır.

Çünkü sporcu vücuduna dahil ettiği her maddeden bizzat kendisi sorumludur.